I   Trang chủ   I  Thảo luận   I  Thông tin phản hồi   I  English
 
Giới thiệu
Đặc điểm lưu vực
Nguồn nước
Nông nghiệp
Công trình thuỷ lợi
Quản lý khai thác
Phòng chống lụt bão và giảm nhẹ thiên tai
Thuỷ điện
Thuỷ sản
Giao thông
Xây dựng đô thị hạ tầng cơ sở
Quy hoạch
Khoa học công nghệ
Hợp tác quốc tế
Các hoạt động của văn phòng Ban
Bản tin
Văn bản pháp quy


Số lượt truy cập





_Weblink
 
 
 
THỰC TRẠNG CẤP NƯỚC ĐÔ THỊ VIỆT NAM
 

During the past few years, the country has been seeing the rapid growth of the economy. The urbanization process is in its fast process. Yet the obsolete urban infrastructure failed to meet the demands of the socio-economic development of the existing urban areas, especially in the field of transport, water supply and drainage and environment sanitation. In order to solve the problems of the big cities and give an impetus to the economy as well as to improve living standards, the Government has approved the Orientations for the Development of water supply and drainage by the year 2020.

Trong những năm qua, nền kinh tế Việt Nam tăng trưởng một cách nhanh chóng. Tỷ lệ GDP của nền kinh tế quốc doanh ngày càng cao. Tốc độ phát triển đô thị ngày càng nhanh, song cơ sở hạ tầng các đô thị còn yếu kém nhất là giao thông, cấp thoát nước và vệ sinh môi trường, chưa đáp ứng được yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội của các đô thị trong giai đoạn hiện nay.

 I. Thực trạng về tình hình cấp nước tại các đô thị - Những tồn tại và thách thức

            Trong thời gian qua, hệ thống cấp nước các đô thị Việt Nam đã được Đảng, Chính phủ quan tâm ưu tiên đầu tư cải tạo và xây dựng, nhờ vậy tình hình cấp nước đã được cải thiện một cách đáng kể. Tuy nhiên tình hình cấp  nước đô thị còn nhiều bất cập:

1. Tỷ lệ cấp nước còn rất thấp: trung bình đạt 45% tổng dân số đô thị được cấp nước.

2.  Công suất thiết kế của một số nơi chưa phù hợp với thực tế: Nhiều nơi thiếu nước, nhưng cũng có đô thị thừa nước, không khai thác hết công suất.

3.  Tỷ lệ thất thoát thất thu nước còn cao: tại nhiều đô thị tỷ lệ thất thoát thất thu còn cao như Thái Nguyên, Hà Nội, Nam Định, Hà Tĩnh, Vinh…

4.  Chất lượng nước: tại nhiều nhà máy chưa đạt tiêu chuẩn quy định, tình trạng nguồn nước ngầm, nước mặt bị ô nhiễm nặng nề ảnh hưởng đến sức khoẻ của nhân dân. Việc chất lượng nguồn nước bị ô nhiễm do nhiều nguyên nhân gây ra:

- Tình hình khí tượng thuỷ văn trong những năm gần đây có nhiều biến động phức tạp, tình hình, hạn hán, lũ lụt ngày càng nghiêm trọng do hậu quả của hiện tượng phá rừng kết hợp với ENNINO.

-  Công tác khảo sát nguồn nước chưa sát với tình hình thực tế, chưa dự báo được những biến động về mặt trữ lượng cũng như về mặt thuỷ địa hoá.

-  Công nghệ xử lý nước tại một số nhà máy nước chưa đồng bộ và hoàn chỉnh.

- Tình hình xả nước thải không qua xử lý ra sông hồ, hàng vạn lỗ khoan mạch nông đang là nguồn gây ô nhiễm cho tầng chứa nước đang khai thác.

-  Công tác quản lý khai thác nguồn nước mặt và nước ngầm chưa được các cấp, các ngành quan tâm thích đáng.

5.  Cơ chế chính sách ngành nước còn nhiều bất cập, đặc biệt là cơ chế tài chính (giá nước) chưa phù hợp với tinh thần Chỉ thị số 40/1998/CT-TTg về việc tăng cường công tác quản lý và phát triển cấp nước đô thị. Hiện nay giá nước sinh hoạt tại các địa phương còn nhiêù bất cập, thiếu hợp lý, không công bằng giữa người dân ở các đô thị lớn và nông thôn. Nguyên nhân của tình trạng trên là do: 

-  Nhận thức của Lãnh đạo địa phương còn hạn chế.

- Cơ chế, chính sách tài chính trong cấp nước đô thị vẫn còn thiếu hoàn chỉnh và không đồng bộ.

- Nhiều dự án vay của nước ngoài phải trả nợ theo lộ trình tăng giá nước nhưng điều kiện trả nợ lại không khả thi và khó thực hiện.

6. Mô hình tổ chức, quản lý vận hành, đào tạo, nâng cao năng lực ngành nước cũng còn nhiều vấn đề cần phải giải quyết. Nhằm thực hiện Nghị quyết Trung ương 3 và Quyết định số 58/2002 ngày 26/4/2002 của Thủ tướng Chính phủ các Công ty cấp nước sẽ chuyển sang hoạt động kinh doanh. Tháng 11 năm 2004 Bộ Xây dựng đã trình Thủ tướng Chính phủ Đề án cải tiến mô hình tổ chức Ngành nước Việt Nam.

 II. Chương trình hành động

            Để giải quyết khó khăn cho các đô thị, thúc đẩy phát triển kinh tế, nâng cao mức sống cho nhân dân, vừa qua Chính phủ đã phê duyệt các Định hướng phát triển cấp nước, thoát nước đô thị đến năm 2020, Bộ Xây dựng đã cụ thể hoá trong Chương trình khung nhằm hướng dẫn các địa phương thực hiện.

            Thực hiện Chỉ thị của Thủ tướng Chính phủ, nhằm đáp ứng yêu cầu cấp bách về cấp nước cho các đô thị, trong những năm qua Bộ Xây dựng đã và đang triển khai:

            - Chương trình cấp nước cho các thành phố, thị xã tỉnh lỵ.                                

            - Chương trình cấp nước cho các thị xã, thị trấn huyện lỵ.

            - Chương trình chống thất thoát thất thu nước.

            Để tiếp tục đầu tư xây dựng hệ thống cấp nước cho các đô thị vừa và nhỏ giai đoạn 2001- 2010, Bộ Xây dựng đã có văn bản đề nghị và được Thủ tướng Chính phủ cho phép triển khai chương trình đầu tư xây dựng hệ thống cấp nước cho 180 thị xã, thị trấn là huyện lỵ trên cả nước với tổng kinh phí dự kiến khoảng 200 triệu USD.

III. Những đề xuất và kiến nghị

            Để thực hiện có hiệu quả các dự án cấp nước đô thị, tránh lặp lại các thiếu sót trong đầu tư, quản lý, vận hành, cần đưa ra các phương thức quản lý đầu tư, vận hành mới phù hợp với tình hình thực tế của địa phương.

            1. Công tác tư vấn thiết kế: Cần lựa chọn các cơ quan tư vấn chuyên ngành có kinh nghiệm và năng lực trong công tác thiết kế các hệ thống cấp nước. Các đơn vị tư vấn phải chịu trách nhiệm về chất lượng hồ sơ thiết kế (bao gồm cả kinh tế và kỹ thuật).

            2. Quản lý đầu tư: Qua thực tế nhận thấy, trong giai đoạn hiện nay các Công ty cấp nước địa phương có vai trò quan trọng vì hội đủ các điều kiện như năng lực về tài chính, khả năng quản lý quá trình đầu tư xây dựng cũng như quản lý vận hành hệ thống cấp nước, đảm bảo công trình làm việc ổn định, cấp nước an toàn, liên tục; Công ty cấp nước có trách nhiệm thu hồi vốn đầu tư đồng thời có kế hoạch phát triển hệ thống cấp nước cho tương lai. Để đáp ứng được nhiệm vụ trên, Uỷ ban nhân dân các tỉnh, thành phố cần thống nhất giao công tác quản lý, vận hành hệ thống cấp nước đô thị cho một đầu mối đó là Công ty cấp nước Tỉnh.

            3. Cơ chế tài chính: Cơ quan Tài chính và Ngân hàng có trách nhiệm quản lý, hướng dẫn giải ngân và thanh toán trả nợ cho các nhà tài trợ. Công ty cấp nước là đơn vị chủ đầu tư có trách nhiệm quản lý vận hành hệ thống cấp nước, kinh doanh đủ thu hồi vốn đầu tư và hoàn trả nợ. Hiện nay các Công ty cấp nước được xác định là doanh nghiệp kinh doanh, do vậy cần nghiên cứu sắp xếp tổ chức quản lý phù hợp, đặc biệt là cơ chế tài chính, đảm bảo lấy thu bù chi và tái đầu tư cho sản xuất. Vừa qua, nhằm sửa đổi Thông tư 03/1999 Bộ Xây dựng và Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư liên tịch số 04/2004 ngày 08/11/2004 vê: "Hướng dẫn phương pháp xác định giá tiêu thụ nước sạch". Bộ Tài chính cũng đã dự thảo "Khung giá tiêu thụ nước sạch sinh hoạt" để lấy ý kiến tham gia của các Bộ, Ban. Ngành Trung uơng-địa phương, dự kiến cuối quý I/2005 sẽ ban hành.

4. Chương trình sản xuất máy thiết bị, vật tư ngành nước

Nội dung của chương trình này đã được khẳng định trong các văn bản:

- Định hướng cấp nước đô thị đến năm 2020 đã được Chính phủ phê duyệt;

- Chỉ thị số 40/1998/CT-TTg ngày 14/12/1998 của Thủ tướng Chính phủ về việc tăng cường công tác quản lý và phát triển cấp nước đô thị 

- Chiến lược môi trường ngành Xây dựng đến năm 2020 .

5. Đào tạo và nâng cao năng lực:

- Tăng cường công tác đào tạo, nâng cao tay nghề cho đội ngũ cán bộ, công nhân kỹ thuật.

 - Xây dựng các công ty tư vấn dủ đội ngũ những nhà khoa học có khả năng áp dụng công nghệ mới, tiên tiến trong các dự án cấp thoát nước.

6. Tổ chức thực hiện:

- Chương trình cấp nước cho các đô thị được triển khai trên quy mô toàn quốc, vì vậy cần tổ chức điều hành tốt công tác quản lý. Uỷ ban nhân dân các tỉnh chỉ đạo Công ty cấp nước thực hiện trách nhiệm quản lý, vận hành, duy tu bảo dưỡng với yêu cầu an toàn và bền vững hệ thống cấp nước. Chính quyền địa phương cần quan tâm chỉ đạo công tác quản lý, xây dựng kế hoạch phát triển hệ thống cấp nước, điều hành mạng lưới đường ống.

- Địa phương cần có chính sách phù hợp để xã hội hoá ngành cấp nước đặc biệt là công tác ghi thu và phân phối nước cho các hộ tiêu dùng. Cần tổ chức, huy động sự tham gia của mọi thành phần kinh tế và các tổ chức xã hội.

- Làm tốt công tác khen thưởng và xử phạt hành chính để động viên, khuyến khích, lập lại kỷ cương trong quản lý cấp nước.

 

 

 
TIN VẮN
 

HyperLink
HyperLink
HyperLink

_ Tools
  Acrobat pdf
  Mapinfo pro


 
Văn phòng ban Quản lý Quy hoạch lưu vực sông Hồng-sông Thái Bình * Viện Quy hoạch Thuỷ Lợi
162A Trần Quang Khải, Hà nội, Việt Nam\Điện thoại: 84-4 8267020 Fax: 84-4 8252807 Email:iwrp.hanoi@hn.vnn.vn